In het Vlaamse regeerakkoord wordt de samenwerking tussen de lokale besturen, de provincies en de Vlaamse overheid als belangrijk bestempeld. Dit ‘partnerschap’ (i.p.v. pure bevoogding) staat al sinds de vorige paars-groene regering centraal. Lokale besturen, provincies en de Vlaamse overheid zijn partners in het realiseren van een goede dienstverlening aan burgers en ondernemingen, en nemen samen verantwoordelijkheid op voor een duurzame ontwikkeling van de Vlaamse samenleving en voor het welzijn van de mensen. 

sp.a is uitermate tevreden dat de Vlaamse Regering oren heeft voor de verzuchtingen van de steden en gemeenten en nu ook een concrete deal heeft uitgewerkt onder de vorm van het Lokaal Pact. We wonen allemaal in een straat, een wijk, in een stad of een gemeente. Als lokaal uitvoerend mandataris stel ik dagelijks vast dat de inwoners veel verwachten van hun lokaal bestuur. En terecht. Zo moet de straat proper zijn, het huisvuil moet opgehaald worden, wat groen in de straat is een must of als het even kan, een park om de hoek. Kortom, het moet leuk en aangenaam wonen zijn. En dat kost geld. Koken kost immers geld.

Het is dan ook bijzonder goed dat de Vlaamse Regering inspanningen doet om de schulden van de gemeenten te verminderen. Dit leidt immers tot een grotere beleidsruimte op lokaal vlak. En dat is wenselijk aangezien steden en gemeenten voor belangrijke uitdagingen staan. De uitgangspunten van het Lokaal Pact waren in oorsprong echter puur financieel en bedrijfsgericht. Toch opteerden we er met sp.a van meet af aan voor om ook sociale-, gezins- en ecologische accenten te leggen.   

De meeste aandacht - binnen het Lokaal Pact - gaat naar de schuldovername van 100 euro per inwoner. Zowel de gemeentelijke- als de OCMW-schulden komen hiervoor in aanmerking. Vlaanderen neemt zo voor max. 612 miljoen euro lokale schulden over en is ook van plan die meteen nadien vervroegd terug te betalen aan de respectieve financiële instellingen. Uitgangspunt is dat een maximaal aantal besturen baat hebben bij de schuldovername. Het heeft wat voeten in de aarde gehad maar samen met de paaseieren kregen de gemeenten ook de omzendbrief rond het Lokaal Pact in de brievenbus. 

In ruil voor deze schuldovername en een verhoging van de dotatie uit de elia-heffing, wat neerkomt op het creëren van budgettaire ruimte voor de lokale besturen, vraagt de Vlaamse Regering ook enkele zaken in ruil. sp.a is verheugd dat haar gestelde eisen in dit pact verwezenlijkt worden; zoals de afschaffing van de oneerlijke forfaitaire huisvuilbelastingen (deze moet verdwijnen in 2009), waardoor het ‘vervuilers betalen meer’-principe de regel wordt. Een andere belangrijk sociaal en ecologisch aspect betreft de korting op de onroerende voorheffing voor woningen die aan bepaalde milieu-normen voldoen (cfr. voorstel van decreet van Bart Martens en Ludo Sannen betreffende lage en zeer lage energiewoningen) en dit zonder dat de gemeenten hierdoor minder inkomsten zullen ontvangen. De geleidelijke afschaffing van de onroerende voorheffing op materiaal en outillage in de bedrijven werd gekoppeld aan een duidelijk milieu- en energie-engagement. Ook van deze belastingsvermindering zullen de gemeenten geen nadeel ondervinden omdat Vlaanderen met compensaties over de brug komt. 

Door deze bijsturingen wordt het oorspronkelijke fiscaal pact met enkel bedrijfsverzuchtingen nu een Lokaal Pact met ook duidelijke sociale en groene invalshoeken. Als lokaal mandataris en socialist ben ik dan ook tevreden dat het Lokaal Pact, dat oorspronkelijk enkel financiële en bedrijfsgerichte uitgangspunten had – onder impuls van sp.a – werd uitgebreid met sociale, gezins- en ecologische accenten.  

 

Kurt De Loor

Voorzitter Commissie Binnenlandse Aangelegenheden

Brussel, 14 mei ‘08